عبد الله الأنصاري الهروي ( خواجه عبد الله الأنصاري )
138
منازل السائرين ( شرح عبد الرزاق الكاشانى ) ( فارسى )
پاسخ مثبت دادهاى و راه او را پيمودهاى ، پس نبايد اين اجابت خود را با مطالبهء عوض از خداوند درآميزى ، چه رسد به مطالبهء عوض از مخلوق . ] و هنگام شهود حقيقت ، بر هيچ رسمى [ از ما سوى الحق ] نايستى ، [ و به ما سوى الحق هيچ توجه و نظرى نداشته باشى ، كه در اين صورت از حق محجوب خواهى شد . ] « 1 » و بدان كسى كه دشمن خود را نيازمند شفاعت كرده ، و از عذرخواهى او شرمسار نگشته است ، بويى از فتوت و جوانمردى به مشامش نرسيده است [ و هيچ بهرهاى از آن ندارد . ] و سرانجام ، در علم [ اهل ] خصوص [ - خاصه ] آنكس كه نور حقيقت را با قدم استدلال بجويد ، هرگز نشايد كه ادعاى جوانمردى نمايد . باب دهم : انبساط قال اللّه عزّ و جلّ حاكيا عن كليمه عليه السّلام : « أَ تُهْلِكُنا بِما فَعَلَ السُّفَهاءُ مِنَّا إِنْ هِيَ إِلَّا فِتْنَتُكَ تُضِلُّ بِها مَنْ تَشاءُ وَ تَهْدِي مَنْ تَشاءُ . » الانبساط إرسال السجيّة ، و التحاشى من « 2 » وحشة الحشمة . و هو السير مع الجبلّة . خداوند عزّ و جلّ مىفرمايد : « آيا ما را به آنچه سفيهانمان انجام دادهاند ، [ مجازات و ] هلاك مىكنى ؟ اين ، جز آزمايش تو ، چيز ديگر نيست ؛ كه هركس را بخواهى ، به وسيلهء آن گمراه مىسازى ؛ و هركس را بخواهى ، هدايت مىكنى . » « 3 » [ انبساط در اين آيه ، انكار آن است كه خداوند همهء قوم موسى عليه السّلام را به واسطهء فعل سفيهان آنها ، هلاك گرداند . ]
--> ( 1 ) - اين نكته را شيخ جليل فراوان ذكر كرده است كه بنده هنگام شهود ، نبايد نظرى به ما سوى داشته باشد ؛ اما اين را توضيح نداده است كه اساسا مقام شهود ، با نظر به ما سوى قابل جمع نيست ؛ چه شهود ، هرگاه درست باشد ، آثار و رسوم را در نظر مشاهده محو مىكند ؛ و لذا ديگر نيازى به آن نيست كه شرط شود كه بنده هنگام شهود بر رسوم نايستد . ( 2 ) - ب ، ج : عن . ( 3 ) - 7 / 155 .